وبسایت خبری
امروز: جمعه ۲۷ دی ۱۳۹۸
داستانی از زندگی تهیه کنید.
از دیدگاه مکتب تحلیل تبادلی(مکتبی از روان شناسی)، طرح زندگی آدمی از بدو تولد در حال نگاشته شدن است. این طرح زندگی که توسط خود کودک نگاشته می‌شود، در چهار سالگی به مرحله تصمیم‌گیری توسط کودک درباره خود، دیگران و دنیا می‌رسد و تا هفت سالگی جزییات این طرح زندگی تکمیل می‌شود.

به گــزارش سرویـــس مقــالات زنان بلوچ:

 

ما در این مجال قصد داریم درباره ریشه و ماهیت طرح زندگی که در مکتب تحلیل رفتار متقابل به پیش‌نویس زندگی معروف است، بپردازیم.

پیش‌نویس زندگی برای اولین بار توسط اریک برن و کلاد اشتاینر در اواسط دهه ۱۹۶۰ بنیان نهاده شد و بعدها توسط نویسندگان دیگر تحلیل رفتار متقابل، تحلیل و بررسی شد و بسط یافت.

- محتوای پیش‌نویس زندگی

کودک در سال‌های اولیه زندگی خود، براساس شناختی که از جهان به دست می‌آورد، داستانی برای زندگی خود در نظر می‌گیرد. این داستان مانند همه داستان‌ها و افسانه‌های دیگر، یک نقطه شروع ، میانی و پایانی دارد. در این داستان کودکانه، افراد خوب، شریر و دیوصفت، سیاهی لشکر و فرعی وجود دارد و هر کدام از این افراد در این داستان نقشی برعهده دارند. طرح زندگی می‌تواند کمدی، تراژدی، روح‌افزا یا کسل‌کننده باشد و می‌تواند پایان خوب یا بدی داشته باشد.

اریک برن در کتاب «اصول درمان‌های گروهی» پیش‌نویس زندگی را «طرح ناخودآگاه زندگی» می‌نامد و در کتاب «بعد از سلام چه می‌گویید» در یک تعریف کامل‌تر می‌گوید: طرح زندگی که در دوران کودکی ریخته شده است، به وسیله والدین تقویت شده و با حوادث بعدی توجیه شده است و بالاترین نمود آن در انتخاب‌هایی است که شخص در زندگی به عمل می‌آورد.

-سایر مکاتب روانشناختی

این مفهوم که زندگی بزرگسالی انسان، تحت تأثیر دوران کودکی وی قرار دارد، از مفاهیم رایج در دنیای روانشناسی است و بسیاری از مکاتب روانشناسی، اصول خود را بر این مفهوم پایه نهاده‌اند. طرح پیش‌نویس زندگی هم یکی از مفاهیمی است که مستقیماً به این تأثیر دوران کودکی اشاره می‌کند. اما در مقایسه با سایر مکاتب، خصوصاً مکتب روان تحلیلی چند خصوصیت شاخص و منحصر به فرد دارد که در ذیل به آنها خواهیم پرداخت:

۱) تصمیمات پیش‌نویسی توسط خود کودک گرفته می‌شود؛

آنچه اریک برن بر آن تاکید می‌کرد، اهمیت نقش فاعلی کودک در طرح پیش‌‌نویس زندگی خود وی است و اینکه عوامل بیرونی مانند والدین در درجه دوم تاثیرگذاری قرار دارند.

به عبارتی کودک خودش تصمیم می‌گیرد، البته با یک سری داده‌های احساسی از دنیای بیرون که در اکثر اوقات منطبق بر واقعیت نیست.

۲) پیش‌نویس زندگی به سرانجامی هدایت می‌شود؛

هر پیش‌نویسی به یک پایان و سرانجام ختم می‌شود. همان طور که اشاره کردیم، کودک برای داستان خود یک پایان هم در نظر می‌گیرد و تمام بخش‌های ابتدایی و میانی را طوری طرح‌ریزی می‌کند که به سرانجامی معین ختم شود. در دنیای بزرگسالی این مفهوم این گونه نمود پیدا می‌کند که ما با انجام یک سری اعمال و دوری از یک سری افعال دیگر، زمینه را برای رسیدن به سرانجامی از قبل تعیین شده فراهم می‌کنیم. به عنوان مثال زنی که در پیش‌نویس زندگی خود، سرانجامی با عنوان «همه مرا ترک می‌کنند.» در ذهن دارد، بالاخره کارهایی می‌کند که همسرش پس از یک دوره معین وی را ترک می‌کند. پس ما رفتارهایی از خود نشان می‌دهیم که ما را به سرانجامی از پیش‌ تعیین شده نزدیک می‌کند.

-چرا پیش‌نویس زندگی را می‌نویسیم

دنیایی که کـــودک در آن زندگی می‌کند با دنیای بزرگسالی بسیار متفاوت است. آنچه کودک می‌بیند و درک می‌کند بسیار متفاوت با ماست. هر صدای بلندی یک انفجار مهیب، هر فرد غریبه‌ای یک هیولای بزرگ و خطرناک و هر تنها ماندنی یک طرد و تنها ماندن تا پایان عمر به نظر می‌آید.

دنیای کودک پر است از فجایع و خطرات قریب‌الوقوعی که باید فکری برای آنها بکند. پس کودک با توجه به این واقعیت‌سنجی ناقص خود، یک سری عقاید و افکار درباره دنیای اطراف و خودش می‌سازد و دنیا را به وسیله این افکار، تحلیل و بررسی می‌کند و در ادامه با توجه به این تحلیل‌ها، تصمیماتی درباره دنیای اطراف خود می‌گیرد. به عنوان مثال فرض کنید کودکی در بیمارستان بستری می‌شود و تحت عمل جراحی قرار می‌گیرد. این عمل جراحی که برای زنده ماندن کودک بسیار حیاتی است، از نظر کودک یک فاجعه و ظلم بسیار بزرگ است که در آن مادر، وی را تنها گذاشته و رفته است. خشمی که کودک از مادر خود در دل دارد، به این تصمیم پیش‌نویسی ختم می‌شود که «مادر قابل اعتماد نیست» و براساس یک مـــکانیزم همیشگی در این گونه موارد، به این تصمیم کلی می‌رسد که «زن‌ها قابل اعتماد نیستند

این مفهوم در دنیای بزرگسالی سرنوشت روابط عاطفی وی را تعیین می‌کند. نکته قابل توجه این است که تصمیمات کودکی براساس هیجانات و احساسات خام گرفته می‌شوند و رنگ و بوی عقلانی ندارند و ردپای عقل سلیم و منطق بزرگسالی در آن‌ها به چشم نمی‌خورد و کودک با این اطلاعات غلط درباره نیات و اعمال و پدیده‌ها، نسبت به تصمیم‌گیری و تعمیم آنها اقدام می‌کند. پس در کل باید گفت تصمیمات پیش‌نویسی بهترین روش برای کودک است تا برای دنیای پرآشوب و پرمخاطره‌ای که در آن زندگی می‌کند تدابیری بیندیشد.

- تحریف واقعیت‌ها

همان طور که پیشتر از قول اریک برن عنوان کردیم وی در مورد پیش‌نویس زندگی می‌گفت: «با حوادث بعدی توجیه می‌شود...». این توجیه در حقیقت فرایندی است که برای تایید پیش‌نویس زندگی انجام می‌شود. انسان چه در کودکی و چه بزرگسالی در بررسی واقعیت طوری به تحلیل و تفسیر می‌پردازد که دیدگاه وی درباره جهان یا همان پیش‌نویس زندگیش مورد تهدید واقع نشود و تایید شود. به عنوان مثال در مورد فردی با دیدگاه «زن‌ها قابل اعتماد نیستند»، در هر واقعه‌ای تحلیل و تفسیری انجام می‌شود که در نهایت این دیدگاه وی را تایید کند. به عبارتی برای تایید دیدگاه بی‌اعتمادی، فرد شواهد و مدارکی بی‌پایه جمع می‌کند که البته از نظر خودش کاملاً درست است.

- طبقه‌بندی

براساس محتوا، سه نوع پیش‌نویس تعریف شده است:

۱) برنده و موفق

۲) بازنده

۳) غیربرنده یا معمولی

‌- برنده و موفق

از نظرگاه اریک برن، کسی که پیش‌نویس برنده و موفق دارد، به اهداف موردنظر خود می‌رسد. نکته بسیار مهم این است که فقط وقتی عنوان برنده و موفق قابل استفاده است که فرد با آرامش و شادکامی به اهداف خود برسد. اگر شما یک میلیونر هستید تنها زمانی عنوان برنده به شما اطلاق می‌شود که شادکام و خوشبخت باشید و خودتان نیز در مورد خود و موفقیت‌هایتان احساس خوبی داشته باشید.

-بازنده

به عکس مفهوم برنده، بازنده شخصی است که به اهداف خود نمی‌رسد. به عنوان مثال فردی که تصمیم به ثروتمند شدن می‌گیرد و در نهایت از فقر سر درمی‌آورد، یک بازنده است. بازنده دیگری هم داریم که ثروتمند شده است ولی شادکام و خوشبخت نیست و دچار انواع صدمات جسمی و روحی شده است.

پس از نظر برن موفق و برنده بودن باید بسیار دقیق تعیین شود. اگر شما در کودکی تصمیمی پیش‌نویسی با ایـن عنوان بگیرید که «من معمولاً شکست می‌خورم » ، رسیدن به این تصمیم پیش‌نویسی، صدمات جسمی و روحی زیادی برای شما به همراه می‌آورد.

- غیربرنده و معمولی

افرادی هم هستند که در زندگی راهی حاشیه‌ای را انتخاب می‌کنند و خود را به خطر و دردسر نمی‌اندازند. آنها بسیار محتاط‌اند، خود را درگیر هیچ مسأله‌ای نمی‌کنند و همیشه در حاشیه زندگی می‌کنند.

مثل کارمندی که سی سال بدون وقفه در بخش جانبی اداره‌ای کار می‌کند و بدون هیچ تغییر و پیشرفت چشمگیری بی‌سرو صدا بازنشسته می‌شود و به کنج خانه‌اش برمی‌گردد و مدام می‌گوید اگر شانس و فرصت مناسب بود، من حتماً موفق می‌شدم.

توجه به این نکته الزامی است که باید در طبقه‌بندی‌های بالا احتیاط لازم را به عمل آورد. باید دقت کنیم که این طبقه‌بندی‌ها نسبی است و برای هر فرد متفاوت است و برنده و بازنده بودن را باید اغلب در هدف‌هایی که فرد انتخاب می‌کند و در احساسی که فرد درباره محتوای زندگیش دارد جستجو کرد. اغلب پیش‌نویس‌هایی که ما انتخاب می‌کنیم، ترکیبی از سه نوع بالاست. به عنوان مثال فردی که تصمیم گرفته در زمینه فکری موفق، در زمینه بدنی منفعل و در زمینه عاطفی بازنده بزرگی باشد.

پیش‌نویس زندگی در خارج از حیطه آگاهی ما قرار دارد و ما در بزرگسالی از فرایند تشکیل آن در کودکی بی‌خبریم و هیچ خاطره‌ای از آن نداریم. اما این دلیل بر تغییرناپذیری پیش‌نویس‌ها نیست. شما با شناخت طرح‌های پیش‌نویسی خود به وسیله خودتان یا با کمک روانشناس تحلیل رفتار متقابل می‌توانید نسبت به تغییر آنها اقدام کنید. وجود پیش‌نویس‌های برنده و موفق در زندگی می‌تواند کیفیت و سرنوشت زندگی شما را به کلی دگرگون کند.

عصمت شهلی بر

 

 

منبع : سلامت روان

 

 

سرویس : مقاله
تاریخ : ۱۳۹۸/۶/۱۷ - ۰۵:۳۳
کد خبر: ۴۶۱۴۵۷
 
ارسال به شبکه های اجتماعی
ارسال نظر
نام :
ایمیل:(اختیاری)
متن نظر:
لطفا مقدار عبارت
را در باکس روبرو وارد کنید:
ارسال
نظرات
انتشار یافته: 0
در انتظار بررسی: 0
غیر قابل انتشار: 0

آخرین اخبار

۱۳۹۸/۱۰/۲۶ - ۱۱:۳۲
مرگ و زِند در آیین و رسم و رسومات سیستان/9
آیین زِند - مراسم عروسی در سیستان - گرابَرده «گرا»- از خانوادۀ گرایش پارسی دری است و در سیستانی وقتی بخواهندبه کسی بگویند:«از این جا بگذر» میگویند:«از این جا گراشو» و «گرابرده» یعنی عروس...
۱۳۹۸/۱۰/۲۶ - ۱۱:۳۰
هر گل نماد چیست
گل علاوه بر سمبل زیبایی، یکی از هدایایی است که نشان دهنده احساسات و عواطف انسان در شرایط مختلف است.هدیه دادن گل برای هدیه گیرنده احساس خوشایندی را به وجود می آورد که به طور معمول نشانه علاقه و صمیمیت ...
۱۳۹۸/۱۰/۲۶ - ۱۱:۲۸
نکات ریز جالب و خواندنی در آشپزی
برای خوشمزه تر شدن قورمه سبزی یک ساعت مانده به سرو داخل آن رب انار بریزید.
۱۳۹۸/۱۰/۲۶ - ۱۱:۲۷
مهارت خودآگاهی
خودآگاهی چیست؟ خودآگاهی یا خودشناسی در علم روانشناسی نیز از اهمیت زیادی بر خوردار است تا آن جا که به عنوان یکی از مهم ترین مهارت های دهگانه زندگی و با عنوان خودآگاهی مطرح شده است. اما بهتر است اول ب...
۱۳۹۸/۱۰/۲۶ - ۱۱:۲۵
مناره آجری خرم آباد
خرم آباد، مرکز استان لرستان، شهری کهن با تاریخی چند هزار ساله مملوء از جاذبه هایی ست که هر گردشگری آرزوی بازدید از آن ها را دارد. این شهر که از مقاصد اصلی گردشگری در غرب ایران به شمار می رود شهری ست...
۱۳۹۸/۱۰/۲۶ - ۱۱:۲۴
کجا می توانیم گوزن زرد ایرانی ببینیم
ارومیه از آن دسته شهرهایی است که در یک جاذبه اش، یک جاذبه ی دیگر وجود دارد! خیلی از افراد ارومیه را با دریاچه ی مشهورش که حالا خشک شده است می شناسند و حالا هم که شهرت جهانی پیدا کرده است. اما اینجا شه...
۱۳۹۸/۱۰/۲۶ - ۱۱:۲۲
کارهایی که نباید در هواپیما انجام دهید
سفر کردن به خودی خود استرس زا است، پس بهتر است که دردسر مریض شدن در طول پرواز را به برنامه سفر خود اضافه نکنید. در این مقاله به شما می گوییم که میکروب ها در کجا پنهان می شوند و در طول پرواز چگونه سالم...
۱۳۹۸/۱۰/۲۶ - ۱۱:۲۱
فواید خوردن گیلاس در سلامتی جسمانی
میوه گیلاس یکی از محبوب ترین میوه هاست . نه تنها گیلاس خوشمزه است بلکه سرشار از ویتامین ها و مواد معدنی و برای سلامتی بسیار مؤثر است. گیلاس میوه ای با رنگ ها و طعم های مختلف که عموما به دسته ترش و ترش...
۱۳۹۸/۱۰/۲۶ - ۱۱:۱۹
سیستم گوارش بدن خود را عیب یابی کنید
دستگاه گوارش از اتصالات محکمی تشکیل شده و باید گفت در واقع ذرات بزرگ و کنار گذاشته شده غذا، باکتری ها و مواد زایدی که نباید داخل بدن باشند را از بدن ما خارج می کند.
۱۳۹۸/۱۰/۲۶ - ۱۱:۱۸
سه مهارت ضروری در ازدواج
ازدواج اگرچه بعد از بلوغ فکری و اجتماعی افراد اتفاق می افتد اما برای داشتن یک ازدواج موفق شما نیازمند یادگیری مهارت هایی هستید که با هم بودنتان را ساده تر و سازگارانه تر می کنند. این مهارت ها اگرچه جز...

پربننده ترین ها

پر بحث ترینها

۱۳۹۸/۱۰/۲۲ - ۰۸:۵۹
گرامیداشت یاد و خاطره سپهبد شهید حاج قاسم سلیمانی
به گزارش خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی زنان بلوچ از خاش، برگزاری مراسم جزءخوانی در خاش برای شادی روح سپهبد شهید سردار سلیمانی و همرزمانشان با حضور جمعی از بانوان شهرستان درمنزل یکی از اعضای افتخاری در مح...
۱۳۹۸/۱۰/۲۲ - ۰۹:۵۵
سومین همایش زن بلوچ درشهرستان سرباز
نماینده ولی فقیه در سپاه پاسداران شهرستان سرباز: سردارسلیمانی شخصی ملی وفرامنطقه‌ای بود ایشان سردار انقلاب و ولایت بودند شهادتش اورا تبدیل به یک فرهنگ، تفکر گفتمان و مکتب کرد.
۱۳۹۸/۱۰/۲۳ - ۰۹:۰۱
گنبد نمکی جاشک، با نمک ترین شگفتی طبیعت بوشهر
سفر به بوشهر در حاشیه خلیج فارس پر از هیجان است و تجربه ای متفاوت از طبیعت را به شما می دهد. یکی از دیدنی های طبیعی این استان گنبد نمکی جاشک است که یکی از بزرگ ترین، فعال ترین و زیباترین در نوع خود در...
۱۳۹۸/۱۰/۲۱ - ۰۶:۴۴
چندین گیاه برای زایمانی راحت
بسیاری از خانم‌های باردار از زایمان طبیعی و دردهای آن می‌ترسند. مخصوصا که هر چه زمان زایمان نزدیک‌تر می‌شود این نگرانی‌ها و دلهره‌ها بیشتر می‌شود. طب سنتی و گیاهی ما مانند بقیه موارد پزشکی برای این مو...
۱۳۹۸/۱۰/۲۲ - ۰۹:۴۰
بازدید فرماندار در پی بارندگی های اخیر از مناطق مختلف سطح شهرستان خاش
به گزارش خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی زنان بلوچ از خاش، شنبه ۲۱ دی ماه در پی بارندگی های شدید چند روز اخیر در سطح استان و شهرستان، فرماندار خاش به اتفاق اعضای ستاد مدیریت بحران شهرستان و جمعی از مسئولین...
۱۳۹۸/۱۰/۲۱ - ۰۵:۴۴
انواع آب طعم‌دار یا دتاکس واتر برای سم‌زدایی بدن
دتاکس واتریا آب‌های سم‌زدا، اخیرا طرفداران زیادی پیدا کرده‌اند و راه‌های متنوعی برای آماده‌کردن آنها وجود دارد. دتاکس واترها شامل اجزای مختلفی مانند لیمو برای سم‌زدایی، نعنا برای هضم بهتر غذا، خیار ب...
۱۳۹۸/۱۰/۲۱ - ۰۵:۳۴
اسید فولیک چیست و چه تفاوتی بین فولات و اسید فولیک وجود دارد
اسید فولیک نوعی ویتامین ب است که فولات نیز نامیده می شود. اسید فولیک نسخه تولید شده از ویتامین طبیعی B به نام فولات است. در واقع اسید فولیک در آزمایشگاه تولید می شود و به غذاهای فرآوری شده و مکمل ها ا...
۱۳۹۸/۱۰/۲۱ - ۰۵:۴۲
انحراف چشم (استرابیسم)
منظور از استرابیسم چیست؟ استرابیسم نوعی مشكل چشمی است كه در آن چشم ها وضعیت ناهمگونی نسبت به یكدیگر داشته و نگاه آنها به جهات مختلف است. این ناهمگونی ممكن است واضح بوده و یا آنكه صرفاً بعضی اوقات وجو...
۱۳۹۸/۱۰/۲۴ - ۰۸:۱۴
نکات همسرداری/1
1- شاد باشیم شاد بودن همیشه ارزشمند است، پس سعی کنیم خود را خوشحال و سرحال نشان دهیم تا خستگی را از تن شریک زندگی خود دور کنیم.
۱۳۹۸/۱۰/۲۳ - ۰۹:۱۴
ویتامین مورد نیاز زنان بادار
خانم های باردار در زمان بارداری چه خوراکی هایی و چه ویتامین هایی باید مصرف نمایند؟